Αποδοτική οικονομική εκμετάλλευση πλοίου-Προϋποθέσεις


Το πλοίο ήταν και θα ειναι για τους πλοιοκτήτες και για τις ναυτιλιακες εταιρείες η βασική οικονομική μοναδα η οποία μέσα από την διαχείρηση και την εκμετάλλευσή της μπορεί να αποφέρει κέρδη, απλώς κερδη ή ακομη και ζημίες. Η επιτυχής εκμετάλλευση εξαρτάται από μία σειρά σταθερών και μεταβλητών προϋποθέσεων και παραγώντων από τα οποία καποια είναι στην ευχέρεια του πλοιοκτήτη-επενδυτή και κάποια οχι. Αναφορικά μερικα απο αυτα είναι το κοστος κατασκευής ή αγορας, τα λειτουργικα σταθερα και μεταβλητά έξοδα, η κατάσταση της ναυλαγοράς κ.α. τα οποία στις μέρες μας έχουν κατα πολύ εξειδικευθεί.

Σε γενικές γραμμές ένα μερος του οικονομικού κινδύνου πέρνεται πριν και κατά την απόκτηση του πλοίου, το μεγαλύτερο όμως εξ αυτού κρινεται μέρα με την μέρα, καθ’ όλη την διάρκεια του οικονομικού του βίου.    

Σε αυτήν λοιπόν την ¨θάλασσα¨των σταθμητών και αστάθμητων παραγώντων το πλοίο καλειται να ΅πλευσει΅επιτυχώς, τόσο με την συμβολή των ναυτικών που ειναι οι εργαζόμενοι επι του πλοίου όσο και του προσωπικού γραφείου της ναυτιλιακής εταιρείας απο την άλλη. 

Και ποιός άλλος θα μπορούσε να βρίσκεται στην αρχή της αλυσίδας εκτός από τον πλοίαρχο; Εδώ ας σημειώθει ότι οι ρομαντικές ημέρες έχουν προ πολλού τελειώσει, τόσο για τον πλοίαρχο όσο και για τα μέλη του πληρώματος.  Ο πλοίαρχος σήμερα εκτός από τις παραδοσιακές ναυτιλιακές του γνώσεις και αρμοδιότητες, εν κατακλύδει θα έλεγε κανεις οτι ασκεί επι του πλοίου χρέη πρεσβευτή του κράτους της σημαίας που φέρει το πλοίο, δικηγόρου, συμβολαιογράφου, ϊατρού, ακόμη και ¨παπά¨ σε ορισμένες περιπτώσεις, θα πρέπει να ενορχηστρώνει το πλήρωμα και την λειτουργία του πλοίου ώστε αυτή να παραμένει καθημερινά κατα το δυνατότερο αποτελεσματική και αδειάλειπτη, αποφεύγοντας απώλεις και σπατάλες τόσο στο ανθρόπινο δυναμικό αλλά και στους άλλούς διαθέσιμους πόρους. Ο σημερινός πλοίαρχος θα πρέπει να ειναι ένας ολοκληρωμένος “manager” που δεν έχει τίποτα να ζηλέψει από αυτούς της στεριάς. Στις μέρες μας όμως ούτε αυτό είναι αρκετό για ένα επιτυχημένο πλοίαρχο. Έχει γίνει πλέον σαφές ότι θα πρεπει να διαθέτει τουλαχιστον τις βασικές οικονομικές γνώσεις και γιατί οχι και τις νομικές ώστε να συμβάλει ως άλλωστε πρέπει τα μέγιστα στην οικονομική εκμετάλλευση του πλοίου, σε όλους τους τομείς. Οι γνώσεις αυτές σε συνδιασμο με την εμπειρία και την συνεχή επιμόρφωση βοηθούν ώστε να αποκτήσει οξυδέρκεια τέτοια ώστε να προλαμβάνει καταστάσεις και να αποφεύγει περιττά έξοδα. Ο πλοίαρχος πρέπει επίσης να διαθέτει και να έχει αναπτύξει σε αρκετό βαθμό τις ικανότητες της επικοινωνίας καθώς και αυτήν τις επιλογής της χρονικής στιγμης της μετάδοσης της πληροφορίας, οι οποίες θα τον βοηθήσουν να μεταφέρει όλους τους προβλιματισμούς του, συμπεριλαμβανομένων και αυτών με οικονομικές επιπτώσεις στα λοιπά αρμόδια εμπλεκόμενα μέρη. Αυτο γιατί το πλοίο λειτουργεί και είναι υποχρεομένο να πληρεί και να συμμορφώνετε με ένα ¨κικεώνα¨ τοπικών και διεθνών κανονισμών των οποίων η μη γνώση ή μη συμμόρφωση μεταφράζονται πάντα σε οικονομικές επιπτώσεις, ξεκινώντας από την μορφή απλών προστιμάτων και φτάνοντας μέχρι την απώλεια της ανταγωνιστηκότητας σε διάφορες μορφές και του συγκριτικού πλεονεκτήματος. Πάραυτα αξίζει να σημειωθεί ότι αν και οι παραπάνω αρμοδιότητες και ευθύνες του πλοιάρχου και των συνεργατών του στο πλοίο φαντάζουν δυσβάσταχτες, είναι δυνατόν και τις περισσότερες φορές υφίσταται να συνυπάρχουν αρμονικά και αποτελεσματικά μέσα απο τι σωστή διαχείρηση, δεδομένου όμως ότι παράσχονται όλα τα μέσα τα οποία απορρέουν από την λεγόμενη ισορροπία κόστους-ωφέλους και η ¨χείρα βοηθείας¨ από την στεριά.

Από την άλλη μεριά, την μεριά του γραφείου της ναυτιλιακής εταιρείας, στην πρώτη γραμμή βρίσκεται ο “operator” ο οποίος με λιγα λόγια αποτελεί το συνδετικό κρίκο με την στεριά και έχει επιφορτιστεί την καθημερινή πρόοδο του πλοίου και άρα την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα αυτού. Φυσικά σε μια ναυτιλική υπάρχουν και άλλα τμήματα τα οποία εντρυφούν εις βάθος σε όλους του τομείς αλλά ο “operator” είναι αυτός που μπορεί και επιβάλλεται να είνα σε θέση να αποφανθεί εν ολίγης αν η οικονομική μοναδα πλοίο αποδίδει κέρδη ή ζημιές και πόσα. Γιατί στον σημερινό σχεδόν αφόρητο ανταγωνισμό αυτό ακριβώς που μετράει ειναι το ¨πόσα¨. Ένας “operator”  έχει καθημερινή επικοινωνία με το πλοίο και είναι ο αρμόδιος να λαμβάνει πληροφορίες απο τον πλοίαρχο καθώς και απο άλλα εμπλεκόμενα μέρη. Συνεπάγεται επομένως οτι θα πρέπει να έχει τουλάχιστον τις ίδιες ναυτιλιακές και τεχνικές γνώσεις επι του πλοίου ώστε να είναι σε θέση να ¨αφουγράζετε¨ όλους τους προβληματισμούς. Αυτές είναι άλλωστε εκέινες που του δίνουν την ευχέρια να πάρει οικονομικά πετυχημένες αποφάσεις, πάντοτε μεσα σε στενά χρονικά περιθώρια, μελλοντικού σχεδιασμού που θα επιφέρουν τελικώς την αποφυγή ζημιών καθώς και την συμπίεση του κόστους και άρα την αυξηση του περιθωρίου κέρδους. Δεν είναι τυχαίο ότι οι παραδοσιακές πετυχημένες ναυτιλιακές στελεχώνουν τις θέσεις αυτές με πρώην πλοιάρχους όλων των κατηγοριών. Ο “operator” επίσης οφείλει να συνεργάζεται στενά με το τμήμα ναυλώσεων ώστε να εξασφαλισθεί η συνεχής απασχόληση του πλοίου.

Τα τελευταία χρόνια και ιδιαιτέρος μετά το ξέσπασμα την οικονομικής ύφεσης αρκετά πλοία αναγκάστηκαν να ¨δέσουν¨ή να δουλέψουν με ζημίες. Τα κέρδη στις περισσότερες περιπτώσεις περιορίστηκαν δραματικά ενώ σε κάποιες άλλες εξανεμίστηκαν. Αυτό έκανε την συνεχή ανάγκη για συμπίεση κόστους εντονότερη όσο ποτέ. Το τμήμα ναυλώσεων μιας ναυτιλιακής έχει επομισθεί το βάρος της εύρεσης εργασίας για το πλοίο με σκοπό την αδειάληπτη και αποτελεσματική εκμετάλευσης του. Οφείλει να συνεργάζεται στενά με τον “operator” ο οποίος είναι εκείνος που του παρέχει όλα τα στοιχεία εκείνα τα οποία θα   αποφέρουν αυξημένα κέρδη και θα περικόψουν τις δαπάνες. Σε μία παγκοσμιοποιημένη αγορά όπου κατά την γενική αποδοχή όλοι απολαμβάνουν παραπλήσιες αμοιβές για μια συγκεκριμένη μεταφορά-υπηρεσία, τα συκριτηκά πλεονεκτήματα είναι αυτά που κάνουν την διαφορά. Εκτός των καλλσικών γνώσεων της αγοράς και το πελατολόγιο, το τμήμα ναυλώσεων πρέπει να αντλεί και το σημαντικότερο να κατανοεί τις πληροφορίες που λαμβάνει. Οι ιδιαιτερότητες του φορτίου, η εγγύτητα των λιμένων σε εμπορικές διαδρομές, οι αναμενόμενες καθυστερήσεις, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και η ετοιμότητα του πλοίου για το συγκεκριμένο συμβόλαιο μεταφοράς μεταξύ άλλων, είναι οι παράγοντες εκείνοι που καθορίζουν το τελικό περιθώριο κέρδους κατα την εκτέλεση του ταξιδίου.  

Είναι επομένως προφανές ότι όλα τα εμπλεκόμενα μέρη στις σύγχρονες επιτυχημένες ναυτιλιακές έχουν ήδη αφήσει τις αυστηρές γραμμές που οριοθετούν την εργασία τους και έχουν επιδοθεί στο συνεχές κυνήγι της πληροφορίας εκείνης, της σταδιακά διαμορφώμενης και επεξεργασμένης απο τεχνική σε οικονομική, η οποία πάντα θα βρίσκεται εκεί περιμένοντας την ¨ρευστοποίησή¨ της  και βάζοντας τον χρήστη της ένα βήμα μπροστά.                              

Καπτ. Ανδρέας Στεφάνου ,Chief of operations

Scorpio Commercial Management SAM

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s